دستورالعمل مبارزه با بيماريهاي انگلي داخلي دامي
مبارزه با نماتودهاي دستگاه گوارش :
1-1- مبارزه با نماتودهاي دستگاه گوارش گوسفند و بز :
با توجه به آشنا شدن دامداران به روش مبارزه با بيماريهاي انگلي داخل بدن دام در سالهاي گذشته ، اجراي فراگير طرح مبارزه با انگلهاي داخلي توصيه نمي شود و اين مبارزه با هدايت و نظارت ادارات كل دامپزشكي ، توسط دامدار انجام مي گيرد و قبل از تجويز دارو ، بررسي وضعيت مقاومت دارويي در مناطقي كه آلودگي دامها به نماتودهاي لوله گوارش بالاست ، براساس دستورالعمل مربوطه توسط اداره كل دامپزشكي استانها انجام و در صورت وجود مقاومت ، نتايج بمنظور هماهنگي ، تعيين داروي مؤثر به دفتر مبارزه ارسال شود .
تبصره – بديهي است ، در كليه استانهاي كشور با توجه به اطلاعات موجود و مطالعات انجام شده (نتايج EPG) توسط ادارات كل دامپزشكي استانها و در صورت وجود كانونهاي آلوده به نماتد ، درمان دسته جمعي توسط اكيپهاي عملياتي (بصورت طرح و با درج در موافقت نامه استاني) انجام خواهد گرفت .
مطالعه EPG : با توجه به اهميت مطالعه EPG جهت شناخت وضعيت آلودگي دامها به انگلهاي لوله گوارش لازم است در كليه استانها ، با استفاده از كدهاي اپيدميولوژيك واجد گوسفند و بز مشخص شده براي مناطق تحت پوشش هر استان ، در دو فصل بهار و پاييز ، تعداد 40 واحد اپيدميولوژيك به روش تصادفي (رندوم) انتخاب و از هر واحد سه گله گوسفند و بز تعيين و از هر گله تعداد 10 رأس دام به صورت تصادفي مشخص و نمونه برداري لازم براي تعيين EPG انجام و مشخصات مورد نظر در فرمهاي مربوطه درج مي گردد .
آزمايشات و مطالعات مربوط به EPG با استفاده از مك ماستر و سديمانتاسيون مطابق دستورالعملي كه قبلاً ارسال گرديده انجام و نتايج حاصل را در فرمهاي مربوط به آن ثبت و سپس كليه اطلاعات مربوط به دام و آزمايشات در برنامه كامپيوتري كه متعاقباً ارسال خواهد گرديد ، درج نموده و نسخه اي از آن به E.mail گروه بررسي و مبارزه با بيماريهاي انگلي دام به آدرس IVO_para@yahoo.com ارسال مي گردد .
(نمونه برداري در ماههاي فروردين ، ارديبهشت ، خرداد ، مهر ، آبان و آذر انجام و فاصله نمونه برداري يكماه خواهد بود . ) همچنين در استانهاي سردسير در ماههاي تابستان و در استانهاي گرمسير ماههاي فصل زمستان به سبب اينكه ممكن است آلودگي دامها در اين فصول نيز وجود داشته باشد به مطالعه 6 ماهه فوق اضافه خواهد شد .
دام متحرك (كوچ رو) :
در كليه استانها يك نوبت درمان عليه نماتودها هنگام عزيمت به منطقه سردسير "ييلاق" و نوبت دوم هنگام مراجعت بوده و داروي انتخاب و سنجش مقاومت دارويي بر اساس دستورالعمل مربوطه در استانهاي ساحلي جنوب و كناره هاي درياي خزر با درج در موافقتنامه ادارات كل دامپزشكي استانها انجام گيرد .
2-1- مبارزه با نماتودهاي دستگاه گوارش گاو و گوساله :
در استانهاي كناره درياي خزر و ساحلي جنوب كشور ، به دليل مستعد بودن شرايط آب و هوائي براي رشد انگلها يك مرحله درمان دسته جمعي ترجيحاً در آبان ماه توصيه مي گردد .
2. مبارزه با ترماتود (فاسيولا)
در كانونهاي آلوده به ترماتودها كه در بررسي EPG در سالهاي قبل و نيز در مطالعه ضايعات كشتارگاهي ناشي از فاسيولا مشخص شده اند اجراي مبارزه فراگير در كليه استانها در كانونهاي بيماري و با درج در موافقت نامه استاني و با استفاده از داروهاي اختصاصي مانند : تريكلابندازول ، رافوكسانايد و كلوزانتل انجام خواهد گرفت .
در استانهاي حاشيه درياي خزر ، در دامهاي ساكن (گوسفند و بز و گاو) درمان دسته جمعي در ماههاي شهريور يا مهر و بهمن يا اسفند در دو مرحله توصيه مي گردد . در دامهاي كوچ روي اين استانها زمان مناسب درمان هنگام عزيمت به ييلاق و نوبت دوم زمان مراجعت است .
در استانهاي ساحلي جنوب كشور در كانونهاي آلوده درمان گوسفند و بز و گاو ساكن در دو مرحله مرداد و آذر يا دي انجام مي گيرد و در مناطق با آلودگي كمتر ، يك نوبت درمان (آذر يا دي ) كفايت مي كند .
در دام كوچ روي اين استانها زمان مناسب درمان هنگام عزيمت به ييلاق و نوبت دوم زمان مراجعت است . توضيح اينكه اولين مرحله درمان در بره ها در هر دو منطقه فوق الذكر زمان از شير گرفتن آنهاست .
در ساير نقاط كشور با توجه به اطلاعات موجود در كانونهاي آلوده به فاسيولا ، درمان در دو نوبت اسفند يا فروردين و شهريور يا مهر توصيه مي گردد و در دام كوچ رو نيز يك درمان هنگام حركت به ييلاق و درمان دوم زمان مراجعت انجام گيرد .
دركانونهاي آلوده به ديكروسليوم باتوجه به اينكه در حال حاضر داروي اختصاصي در دسترس نيست براي كنترل آلودگي از آلبندازول با دز استفاده گردد .
نتايج گزارشات ارسالي از سوي استانها و تعيين وضعيت آلودگي به فاسيولا و ديكروسيلوم طي 9 ماه سالجاري به پيوست ارسال مي گردد .
3. مبارزه بر عليه سستدها :
مبارزه فراگير بر عليه سستدها پيشنهاد نمي گردد . در صورت نياز ، مبارزه بر عليه اين گروه از انگلها ، بعهده دامدار با راهنمايي شبكه هاي دامپزشكي بوده و داروي انتخابي در اين مورد نيكلوزامايد مي باشد ، ضمن اينكه آلبندازول (باتوجه به وسيع الطيف بودن آن) نيز توصيه مي شود . بديهي است در دامهائيكه صرفاً درگير سستد لوله گوارشي مي باشند ميتوان از داروهاي انتخابي نيكلوزامايد استفاده نمود.
مبارزه با كيست هيداتيد : درمان منظم سگهاي گله بر عليه كرم بالغ اكينوكوكوس گرانولوزوس هر دو ماه يكبار با داروي انتخابي پرازي كوانتل توسط دامدار انجام شود . البته بايستي پس از هر درمان 48 ساعت سگها در محل بسته اي نگهداري شده و مدفوع آنها بهمراه حدود 2-1 سانتي متر ضخامت خاكي كه با مدفوع در تماس بوده جمع آوري و بطريق بهداشتي معدوم گردد، ضمناً سطح خاك و وسيله برداشت مدفوع با شعله افكن ضدعفوني شود . بديهي است ضمن امحاء بهداشتي امعاء و احشاء آلوده به كيست هيداتيد در كشتارگاهها بايستي با همكاري سازمانهاي ذيربط با آموزش و آگاهي عمومي جوامع در معرض خطر را در جلوگيري از راههاي انتقال بيماري آشنا نمود .
1-1- مبارزه با نماتودهاي دستگاه گوارش گوسفند و بز :
با توجه به آشنا شدن دامداران به روش مبارزه با بيماريهاي انگلي داخل بدن دام در سالهاي گذشته ، اجراي فراگير طرح مبارزه با انگلهاي داخلي توصيه نمي شود و اين مبارزه با هدايت و نظارت ادارات كل دامپزشكي ، توسط دامدار انجام مي گيرد و قبل از تجويز دارو ، بررسي وضعيت مقاومت دارويي در مناطقي كه آلودگي دامها به نماتودهاي لوله گوارش بالاست ، براساس دستورالعمل مربوطه توسط اداره كل دامپزشكي استانها انجام و در صورت وجود مقاومت ، نتايج بمنظور هماهنگي ، تعيين داروي مؤثر به دفتر مبارزه ارسال شود .
تبصره – بديهي است ، در كليه استانهاي كشور با توجه به اطلاعات موجود و مطالعات انجام شده (نتايج EPG) توسط ادارات كل دامپزشكي استانها و در صورت وجود كانونهاي آلوده به نماتد ، درمان دسته جمعي توسط اكيپهاي عملياتي (بصورت طرح و با درج در موافقت نامه استاني) انجام خواهد گرفت .
مطالعه EPG : با توجه به اهميت مطالعه EPG جهت شناخت وضعيت آلودگي دامها به انگلهاي لوله گوارش لازم است در كليه استانها ، با استفاده از كدهاي اپيدميولوژيك واجد گوسفند و بز مشخص شده براي مناطق تحت پوشش هر استان ، در دو فصل بهار و پاييز ، تعداد 40 واحد اپيدميولوژيك به روش تصادفي (رندوم) انتخاب و از هر واحد سه گله گوسفند و بز تعيين و از هر گله تعداد 10 رأس دام به صورت تصادفي مشخص و نمونه برداري لازم براي تعيين EPG انجام و مشخصات مورد نظر در فرمهاي مربوطه درج مي گردد .
آزمايشات و مطالعات مربوط به EPG با استفاده از مك ماستر و سديمانتاسيون مطابق دستورالعملي كه قبلاً ارسال گرديده انجام و نتايج حاصل را در فرمهاي مربوط به آن ثبت و سپس كليه اطلاعات مربوط به دام و آزمايشات در برنامه كامپيوتري كه متعاقباً ارسال خواهد گرديد ، درج نموده و نسخه اي از آن به E.mail گروه بررسي و مبارزه با بيماريهاي انگلي دام به آدرس IVO_para@yahoo.com ارسال مي گردد .
(نمونه برداري در ماههاي فروردين ، ارديبهشت ، خرداد ، مهر ، آبان و آذر انجام و فاصله نمونه برداري يكماه خواهد بود . ) همچنين در استانهاي سردسير در ماههاي تابستان و در استانهاي گرمسير ماههاي فصل زمستان به سبب اينكه ممكن است آلودگي دامها در اين فصول نيز وجود داشته باشد به مطالعه 6 ماهه فوق اضافه خواهد شد .
دام متحرك (كوچ رو) :
در كليه استانها يك نوبت درمان عليه نماتودها هنگام عزيمت به منطقه سردسير "ييلاق" و نوبت دوم هنگام مراجعت بوده و داروي انتخاب و سنجش مقاومت دارويي بر اساس دستورالعمل مربوطه در استانهاي ساحلي جنوب و كناره هاي درياي خزر با درج در موافقتنامه ادارات كل دامپزشكي استانها انجام گيرد .
2-1- مبارزه با نماتودهاي دستگاه گوارش گاو و گوساله :
در استانهاي كناره درياي خزر و ساحلي جنوب كشور ، به دليل مستعد بودن شرايط آب و هوائي براي رشد انگلها يك مرحله درمان دسته جمعي ترجيحاً در آبان ماه توصيه مي گردد .
2. مبارزه با ترماتود (فاسيولا)
در كانونهاي آلوده به ترماتودها كه در بررسي EPG در سالهاي قبل و نيز در مطالعه ضايعات كشتارگاهي ناشي از فاسيولا مشخص شده اند اجراي مبارزه فراگير در كليه استانها در كانونهاي بيماري و با درج در موافقت نامه استاني و با استفاده از داروهاي اختصاصي مانند : تريكلابندازول ، رافوكسانايد و كلوزانتل انجام خواهد گرفت .
در استانهاي حاشيه درياي خزر ، در دامهاي ساكن (گوسفند و بز و گاو) درمان دسته جمعي در ماههاي شهريور يا مهر و بهمن يا اسفند در دو مرحله توصيه مي گردد . در دامهاي كوچ روي اين استانها زمان مناسب درمان هنگام عزيمت به ييلاق و نوبت دوم زمان مراجعت است .
در استانهاي ساحلي جنوب كشور در كانونهاي آلوده درمان گوسفند و بز و گاو ساكن در دو مرحله مرداد و آذر يا دي انجام مي گيرد و در مناطق با آلودگي كمتر ، يك نوبت درمان (آذر يا دي ) كفايت مي كند .
در دام كوچ روي اين استانها زمان مناسب درمان هنگام عزيمت به ييلاق و نوبت دوم زمان مراجعت است . توضيح اينكه اولين مرحله درمان در بره ها در هر دو منطقه فوق الذكر زمان از شير گرفتن آنهاست .
در ساير نقاط كشور با توجه به اطلاعات موجود در كانونهاي آلوده به فاسيولا ، درمان در دو نوبت اسفند يا فروردين و شهريور يا مهر توصيه مي گردد و در دام كوچ رو نيز يك درمان هنگام حركت به ييلاق و درمان دوم زمان مراجعت انجام گيرد .
دركانونهاي آلوده به ديكروسليوم باتوجه به اينكه در حال حاضر داروي اختصاصي در دسترس نيست براي كنترل آلودگي از آلبندازول با دز استفاده گردد .
نتايج گزارشات ارسالي از سوي استانها و تعيين وضعيت آلودگي به فاسيولا و ديكروسيلوم طي 9 ماه سالجاري به پيوست ارسال مي گردد .
3. مبارزه بر عليه سستدها :
مبارزه فراگير بر عليه سستدها پيشنهاد نمي گردد . در صورت نياز ، مبارزه بر عليه اين گروه از انگلها ، بعهده دامدار با راهنمايي شبكه هاي دامپزشكي بوده و داروي انتخابي در اين مورد نيكلوزامايد مي باشد ، ضمن اينكه آلبندازول (باتوجه به وسيع الطيف بودن آن) نيز توصيه مي شود . بديهي است در دامهائيكه صرفاً درگير سستد لوله گوارشي مي باشند ميتوان از داروهاي انتخابي نيكلوزامايد استفاده نمود.
مبارزه با كيست هيداتيد : درمان منظم سگهاي گله بر عليه كرم بالغ اكينوكوكوس گرانولوزوس هر دو ماه يكبار با داروي انتخابي پرازي كوانتل توسط دامدار انجام شود . البته بايستي پس از هر درمان 48 ساعت سگها در محل بسته اي نگهداري شده و مدفوع آنها بهمراه حدود 2-1 سانتي متر ضخامت خاكي كه با مدفوع در تماس بوده جمع آوري و بطريق بهداشتي معدوم گردد، ضمناً سطح خاك و وسيله برداشت مدفوع با شعله افكن ضدعفوني شود . بديهي است ضمن امحاء بهداشتي امعاء و احشاء آلوده به كيست هيداتيد در كشتارگاهها بايستي با همكاري سازمانهاي ذيربط با آموزش و آگاهي عمومي جوامع در معرض خطر را در جلوگيري از راههاي انتقال بيماري آشنا نمود .
|+|
نوشته شده توسط جواد صدیق در چهارشنبه 1387/09/13 و ساعت 11:48 AM


